Tavaf Nasıl Yapılır?

Uygun Fiyatlı Kabsa Restoranları

Tavaf, İslam’da özellikle hac veya umre yapanlar için en önemli ve manevi anlamı en büyük ibadetlerden biridir.

Hacerü’l-Esved hizasından başlayarak Kâbe’nin etrafında saat yönünün tersine olacak şekilde toplam 7 kez yapılan tavaf ibadetidir.

Bu hareket yalnızca bir ibadet değil; Müslümanın Allah’a (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ) tam teslimiyetini yansıtan, imanını tazelediği, af dilediği ve Yaratıcıya manevi olarak yaklaştığı özel bir andır.

Tavaf sırasında atılan her adım anlam doludur. Bir hacı, Mescid-i Haram’a girip Kâbe’yi gördüğü andan itibaren, yüreği saygı, özlem ve hayranlıkla dolar. Kâbe, Mekke’nin merkezinde olduğu gibi ümmetin kalbinde de yer alır; dünyadaki tüm Müslümanların namazda yöneldiği kıbledir.

Etrafında ibadetle dolaşmak, mümine hayatının da Allah’ın emirleri ve zikri etrafında dönmesi gerektiğini hatırlatır. Tavafın hem bedensel hem de ruhsal yönünü doğru şekilde kavrayabilmek için haccın şartlarına uygun hareket etmek ve ibadetin geçerliliğinden emin olmak gerekir.

Hacı adayının kalben ve zihnen odaklanması, tavaf ibadetinden elde edeceği manevi huzurun ve sevabın artmasına vesile olur.

Tavaf Nedir?

Tavaf (Arapça: طواف), Mekke’deki Mescid-i Haram’ın merkezinde bulunan kutsal yapı Kâbe’nin etrafında ibadet amacıyla dolaşmayı ifade eder. “Tavaf” kelimesi, Arapça “ṭ-w-f” kökünden gelir ve bir şeyin etrafında dönmek veya onu çevrelemek anlamına sahiptir.

İslam ibadetinde, Hacerü’l-Esved hizasından başlayarak Kâbe’nin etrafında saat yönünün tersine yedi kez dönmek şeklinde uygulanır. Bu ibadet rastgele veya rehbersiz yapılmaz; her turun belirli bir başlangıcı, takip edilmesi gereken bir yolu ve tavsiye edilen duaları vardır.

Müslümanlar hem hac hem de umrenin temel bir rüknü olarak tavaf yaparlar. Bunun yanı sıra hac mevsimi dışında Mekke’yi ziyaret eden birçok kişi, tavafı gönüllü bir ibadet olarak da yerine getirir.

Tavaf, bağlılığın ve birliğin simgesidir. Dünyanın dört bir yanından gelen Müslümanlar, dilleri, milliyetleri ve kökenleri ne olursa olsun, aynı evin etrafında bir araya gelir benzer kıyafetler içinde aynı Rabbi tesbih ederek yürürler.

Kâbe, her müminin Allah karşısında aynı derecede alçakgönüllü olduğunu hatırlatan, manevi özlemin ve uyumun merkezi hâline gelir. (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ).

Tavafın Amacı Nedir?

Tavafın amacı hem fiziksel hem de ruhsaldır. Özünde tavaf, bir müminin Allah’a ( سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى) olan sevgisini, saygısın ifade eden bir bağlılık eylemidir.

Bu mübarek ibadetin arkasındaki bazı hikmetler ve açıklamalar şunlardır:

Allah’ın emrine itaat: Allah (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ), Hz. İbrahim’e (عليه السلام) insanları hacca çağırmasını emretmiş, Hz. Muhammed (صلى الله عليه وسلم) ise bu ibadetin nasıl yapılacağını bizlere öğretmiştir. Kâbe’nin etrafında bu şekilde dolaşmak, Allah’ın (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ) ilahi rehberliğine bağlılığın bir göstergesidir.

Meleklerin ibadetine benzeme: Melekler, göklerde bulunan Beytü’l-Ma’mur’un etrafında tavaf ederler. Müslümanlar da bu ilahi ibadeti yeryüzünde yerine getirerek göksel ibadetle bağ kurarlar.

Ümmetin birliği: Her Müslüman, statüsü, ten rengi veya dili ne olursa olsun, aynı yönde ve aynı güzergâhta yürür. Bu durum, ümmetin Allah (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ) için bir araya gelişini temsil eder.

İhlası yenileme: Kâbe, tavafın merkezi olduğu gibi, tavaf da müminlere hayatlarının merkezine Allah’ı (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ) koymaları gerektiğini hatırlatır. Niyetlerin arınmasına ve kulun Rabbine tevazu ile yönelmesine vesile olur.

Bağışlanma dileme: Tavaf, derin ve kişisel duaların yapıldığı bir andır. Birçok Müslüman, her turda Allah’tan (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ) bağışlanma, hidayet ve bereket ister. Manevi bir arınma ve kalbi yenileme fırsatı sunar.

Tavafı ihlas ve bilinçle yerine getiren bir mümin, Allah katında (سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىٰ) büyük değere sahip olan önemli bir ibadeti eda etmiş ve büyük bir sevap kazanmış olur.

Tavaf'ın Faydaları

Tavaf, sadece bir ibadet gereği değil; aynı zamanda insanı derinden etkileyen, dönüştürücü bir deneyimdir. Hem fiziksel hem duygusal hem de ruhsal açıdan pek çok fayda sağlar.

Bir hacı Kâbe’yi tavaf ederken attığı her adım, anlam ve sevapla doludur. Tavafı samimiyetle yerine getirmenin başlıca faydaları şöyledir:

Kalbi Allah’a yaklaştırır: Kâbe etrafında yürümek, tüm hayatın Allah’a ibadet ve itaat ekseninde olması gerektiğini hatırlatır. Bu ibadet, kalbi gereksiz meşguliyetlerden arındırarak asıl maksada yöneltmeye yardımcı olur.
Müslüman ümmetiyle birlik sağlar: Dünyanın dört bir yanından gelen Müslümanlarla birlikte tavaf etmek, İslam ümmetinin küresel bağını güçlendirir. Hangi ülkeden gelirse gelsin tüm müminler, bu kutlu ibadeti birlik içinde gerçekleştirir.
Manevi anlam taşıyan bedensel bir ibadettir: Yürümek ve zikirle meşgul olmak aktif bir ibadet şeklidir. Bedeni ve ruhu birlikte Allah’ı anma ile kuşatır.
Dua ve tefekkür için eşsiz bir fırsattır: Tavaf, kişinin içini Allah’a açması için sessiz ama derin bir an oluşturur. Hacılar bu vakti kendileri, aileleri ve tüm ümmet için içten dualarla değerlendirir.
Kat kat sevap kazandırır: Harem-i Şerif’te yapılan her hayırlı amel kat kat sevapla karşılık bulur. Mekke’de ihlasla yapılan tavaf ise en çok sevap kazandıran ibadetler arasındadır.
Peygamber Efendimiz’in (s.a.v.) sünnetini yaşatır: Resûlullah (s.a.v.) hayatı boyunca birçok kez tavaf yaptı. Onun izinden gitmek, Allah’a ve Peygambere yakınlaşmaya vesile olur.
Günahların bağışlanmasına vesile olur: Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur:

“Kâbe’yi bir defa tavaf etmek, bir köleyi azat etmek gibidir.” (Sünen-i Tirmizi, 959)

Kalbin Allah’a yönelmişken attığın her adım, geçmiş günahlardan uzaklaşmaya bir adımdır.

Tavaf İslam'da Neden Önemlidir?

Tavaf, hac ve umre ibadetlerinin merkezinde yer alan köklü bir ibadettir. İslam, tüm ibadetlerin samimiyet ve teslimiyet üzerine kurulu olduğunu öğretir. Tavaf da bunu en güzel şekilde yansıtır.

Kişi kaygılarından arınır, bedenini ve kalbini tamamen Allah’a yöneltir.

Diğer ibadetlerin aksine, tavaf çoğu zaman kalabalıklar içinde yapılır ancak her bir kişi kendi iç dünyasında ibadet eder ve hem bireysel bağlılığını hem de ümmetin ortak teslimiyetini yansıtır.

Ayrıca Kabe yeryüzünde inşa edilen ilk ibadethanedir.

Kâbe’nin etrafında dönmek, Hz. İbrahim (a.s) ile başlayan ve Hz. Muhammed (s.a.v) tarafından tamamlanan tevhid geleneğinin bir parçası olduğumuza dair bir şahitliktir.

Tavaf Nasıl Yapılır?

Hac veya umrenizin geçerli ve kabul edilebilir olması için tavafınızı usulüne uygun olarak yapmanız önemlidir. Aşağıda Tavaf’ın her aşamasını net bir şekilde anlamanıza yardımcı olacak basit ama kapsamlı bir rehber bulunmaktadır.

Hazırlık/Başlamadan Önce

Tavafa başlamadan önce, ibadetin geçerli olması ve manevi edebine uygun şekilde yapılması için bazı şartların yerine getirilmesi gerekir. Bunlar arasında doğru niyetle hareket etmek, bedensel temizlik hâlinde olmak ve ihram durumuna uygun bir şekilde bulunmak yer alır.

Niyet

Niyet (Niyyah) İslam’da her ibadet doğru niyetle başlar. Tavafa başlamadan önce kişi, Umre, Hac veya nafile bir tavaf niyetiyle Allah rızası için bu ibadeti yaptığını kalben ortaya koymalıdır. Diğer bazı inançlarda olduğu gibi niyetin sözlü olarak ifade edilmesi gerekmez.

Önemli olan, yapılacak ibadetin ne olduğunu ve neden yapıldığını kalben bilmektir. Basit bir niyet şöyle olabilir: “Allah’a yakınlık kazanmak için Umre tavafını yapmaya niyet ettim.” Bu bilinçle hareket etmek, tavafa başlamadan önce odaklanmayı, tevazuyu ve manevi farkındalığı artırır.

Abdest/Temizlik

Tavafın sahih olmasının şartlarından biri de kişinin abdestli olmasıdır.

Namazda olduğu gibi, tavafta da temizlik şarttır. Bu hüküm, Peygamber Efendimiz’in şu hadisine dayanır:

“Beyt’in etrafındaki tavaf namaz gibidir. Ancak Allah, tavaf esnasında konuşmaya izin vermiştir. Bu yüzden konuşan kimse yalnızca hayır söylesin.”
(Sünen-i Tirmizî, 960 – Hasan)

Tavaf sırasında abdesti bozulursa, kişi tavafı bırakır, abdestini tazeler ve ara çok uzun değilse kaldığı yerden devam eder.

İhram

Tavaf, Hac veya Umre’nin bir parçası olarak yapılıyorsa ihram hâlinde bulunmak zorunludur. Buna erkekler için iki dikişsiz beyaz örtü, kadınlar için ise tesettüre uygun kıyafet giymek ve belirlenen mikat noktalarından Hac veya Umre niyetini yapmak dahildir.

İhrama girmek şu adımlar gerekir:

• Umre veya Hac niyetinin yapılması

• Telbiye getirilmesi: “Lebbeyk Allahümme Lebbeyk…”

• İhram yasaklarına riayet edilmesi (örneğin parfüm kullanmamak, tırnak kesmemek, cinsel birleşmeden uzak durmak)

Buna karşılık, nafile tavaf (Tavaf al-Nafl) için ihramlı olmak şart değildir.

Tavaf'a Başlamadan Önce

Hacı adayı niyet, abdest ve ihram (gerekli ise) ile hazırlandıktan sonraki adım, Kabe’yi tavaf etmek için pozisyon almaktır.

Bu aşama kutsaldır ve titizlikle yapılmalıdır.

Tavaf'a Nereden Başlanır?

Tavaf çok belirli bir noktadan, yani Hacer-ül Esved’in bulunduğu Kâbe’nin köşesinden başlar.

Bu nokta, Mescid-i Haram’ın duvarında daha kolay tanınması için yeşil bir ışıkla işaretlenmiştir. Bu ışık, Hacer-i Esved ile doğrudan hizalanır ve hacıların her bir turun başlangıcında doğru şekilde sıraya girmelerine yardımcı olur.

Her turun tam olarak bu noktadan başlaması çok önemlidir. Daha önce ya da daha sonra başlamak o turun geçersiz olmasına neden olabilir.

Hacer-ül Esved (Yeşil Işığı Bul)

Hacer-ül Esved, Kâbe’nin doğu köşesine yerleştirilmiştir. Gümüş bir çerçevenin içine yerleştirilmiş siyah, oval biçimli bir taştır ve inanılmaz bir tarihi ve manevi öneme sahiptir.

Hacılar, Peygamber Efendimiz’in (s.a.v.) sünnetini taklit ederek onu öpmeye, ona dokunmaya veya ona doğru hareket etmeye çalışırlar.

Bazı hacılar kalabalık nedeniyle Hacerü’l-Esved hizasını tespit etmekte zorlanabilir. Bu nedenle, mescidin karşı duvarına hizaya yardımcı olması için bir yeşil ışık yerleştirilmiştir.

Bu hizaya geldiğinizde tavaf turunuz başlar.

İstilam

İstilam, her turun başında ve sonunda Hacerü’l-Esved’i selamlamaktır.

Üç şekilde yapılabilir:

Taşa dokunup öpmek (mümkünse).
Elinizle dokunduktan sonra elinizi öpmek.
Uzaktan sağ eli kaldırıp: “Bismillahi Allahu Ekber” demek.

Peygamber Efendimiz İstilam yapmış ve bunu tavsiye etmiştir. Kalabalık olduğunda dokunmak veya öpmek zorunlu değildir. Uzaktan selamlama tamamen yeterlidir.

Saat Yönünün Tersine Yürümeye Başlamak

İstilamdan sonra tavafa başlarsınız. Kâbe her zaman sol tarafınızda kalmalıdır.

Bu yön, Peygamber Efendimiz’in uyguladığı ve tüm sahih rivayetlerde sabit olan yöneliştir.

Yer varsa erkekler ilk üç turda remel yapar, yani canlı ve hızlı bir yürüyüş.
Kadınlar yedi turda da normal tempoda yürür.
Sakinlik korunmalı, kimse itilmemeli ya da rahatsız edilmemelidir.

Zihni Allah’ın zikrine ve yapılan ibadetin anlamına yönlendirmek gerekir.

Tavaf Sırasında

7 Tur

Tavaf, Kâbe’nin etrafında tam yedi turdur ve hepsi saat yönünün tersinedir. Her turun başlangıcı ve bitişi Hacerü’l-Esved noktasıdır.

Sıralama değişirse veya tur eksik yapılırsa tavaf geçersiz olur.

Erkekler Hac veya Umre tavafında ilk üç turu hızlı yürüyebilir (remel).
Kadınlar ve yaşlılar tüm turları normal yürür.

Dua ve Zikir

Her tur için belirlenmiş zorunlu bir dua yoktur. Hacı kendi duasını edebilir.

Genel zikirlerden bazıları:

SubhanAllah
Alhamdulillah
La ilaha illa Allah
Allahu Akbar
Astaghfirullah

Kişi kendi dilinde de dua edebilir. Bu, Allah’a yönelmek için en özel anlardır.

Tavaf Başlangıç Duaları

Hacerü’l-Esved’de:

“Bismillahi Allahu Ekbar”
(“Allah’ın adıyla, Allah en büyüktür.”)

Rüknü’l-Yemânî’de Okunacak Dua

Rüknü’l-Yemânî’den Hacerü’l-Esved’e kadar şu dua sünnettir:

“Rabbena atina fid-dunya hasanah, wa fil-akhirati hasanah, wa qina ‘adhaban-nar.”
(“Rabbimiz, bize dünyada iyilik ver, âhirette iyilik ver ve bizi cehennem azabından koru.”)

Bu bölüm, duaların kabulüne dair faziletli bir alandır.

Hatîm (Hicr-i İsmail)

Hicr-i İsmail, Kâbe’nin yarım daire şeklindeki alanıdır. Tarihî olarak Kâbe’nin bir parçasıdır.

Bu nedenle tavaf sırasında:

İçinden geçmek tavafı bozar.
Mutlaka dışından dolaşmak gerekir.

Tavafı Tamamlama

Yedi tur tamamlandıktan sonra şu adımlar izlenir:

2 Rekât Namaz

Mümkünse Makam-ı İbrahim arkasında iki rekât namaz kılınır.

1. rekâtta Fâtiha + Kâfirûn
1. rekâtta Fâtiha + İhlâs okumak tavsiye edilmiştir.

Kalabalık ise mescidin herhangi bir yerinde kılınabilir.

Makam-ı İbrahim

Bu makam, Hz. İbrahim’in Kâbe’yi inşa ederken bastığı taşın bulunduğu cam korumadır. Burada namaz kılmak sünnettir.

Zemzem İçmek

Namazdan sonra Kâbe’ye yönelerek Zemzem suyu içilir.
Bu da sünnettir. Yüz ve bedene sürmek de caizdir. Bu aşama, tavaf ibadetinin tamamlandığını gösterir.

Tavaf Çeşitleri

1. Tavaf-ı Umre

Umre’nin rükünlerinden biridir. Niyet edilir ve standart tavaf adımları uygulanır.

2. Tavaf an-Nafl (Nafile Tavaf)

Harem’e yapılan diğer ziyaretlerde sevap için yapılan tavaftır. İhram gerekmez.

3. Tavaf al-Qudum (Kudüm Tavafı)

Mekke’ye varıldığında yapılan ziyafet tavafıdır.

4. Tavaf al-Ziyarah

Haccın ana tavafıdır. Arefe günü veya Mina’dan dönüşte yapılır.

Başkası Adına Tavaf

Vefat etmiş veya fiziksel olarak güçsüz bir Müslüman adına tavaf yapılabilir. Kişi önce kendi ibadetini yapmalı, sonra vekâletle tavafa niyet etmelidir.

Tavafın Geçerli Olması İçin Şartlar

Abdestli olmak
Yedi tam tur yapmak
Sıralamayı bozmamak
Niyet etmek
Yolun ortasında oturmamak
Kâbe’yi sol tarafta tutmak
Hac/Umre’de erkeklerin omuzlarının açık olması (ihram düzeni)
Masjid içinde iç kısımdan kestirme yapmamak
Hacerü’l-Esved’e “Bismillah Allahu Ekber” ile selam vermek
Edebi ve saygıyı korumak

Özet – Tavaf Nasıl Yapılır?

Tavaf, hem bedensel hem de ruhsal bir teslimiyet ibadetidir.

Niyet ederek başlanır
Abdestli olunmalıdır
Kâbe’nin etrafında saat yönünün tersine yedi tur yürünür
Zikir ve dualar okunur
Tavaf iki rekât namazla tamamlanır (Makam-ı İbrahim’in arkasında olmak tercih edilir)

İster Umre ister Hac ister nafile bir ibadet için yapılsın, tavafın doğru şekilde öğrenilmesi ibadetin geçerliliğini ve sevabını artırır.

Tavaf, kişinin Allah’a yakınlaştığı en özel anlardan biridir ve hayatın gerçek merkezinin ibadet ve itaat olduğunun bir hatırlatıcısıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Neden Tavaf 7 Kez Yapılır?

Yedi tur, tamamlanmışlığı ve ilahî bereketi simgeler.

Peygamber Efendimiz , sahabeler ve asırlardır tüm hacılar bu sünneti aynı şekilde uygulamıştır. Ayrıca yedi sayısı İslam’da manevi açıdan da önem taşır. Safa ile Merve arasındaki Sa’y ibadetinin de yedi tur olması bu anlamı pekiştirir.

Başka Birinin Yerine Tavaf Yapılabilir mi?

Evet. Açık bir niyetle bir başkası adına tavaf yapmak caizdir. Genellikle vefat etmiş veya fiziksel olarak yapamayacak durumda olan Müslümanlar için yapılır. Bu ibadet gönüllü ve samimi olmalıdır.

Umre Yapmadan Tavaf Yapılabilir mi?

Evet. Tavaf-ı Nafl adıyla, Hac ve Umre dışında nafile bir ibadet olarak tavaf yapılabilir.

Tavafın Başlangıç Noktası Neresidir?

Tavafa, Kâbe’nin doğu köşesindeki Hacerü’l-Esved hizasından başlanır. Mescidin içinde bu noktayı gösteren yeşil ışık bulunur.

Turlar burada başlar ve yine burada biter.

Umre Sırasında Regl Olunursa Ne Olur?

Bir kadın tavafı tamamladıktan sonra regl olursa tavafı geçerlidir ve tekrar etmesine gerek yoktur.
Eğer tavafa başlamadan regl olursa, temizlenene kadar tavaf yapamaz.

Umresi yine de geçerlidir, yalnızca tavafı bekletir.

Tavaf İçin Abdest Gerekli midir?

Evet. Tavafın geçerli olması için abdestli olmak gerekir. Abdest bozulursa yenilenmeli ve ardından tavafa devam edilmelidir.

Tavafı Geçersiz Kılan Durumlar Nelerdir?